PERGEL YARDIMIYLA 30 VE 60 DERECE AÇI ÇİZMEK

PERGEL VE CETVEL KULLANARAK AÇIYI İKİ EŞİT PARÇAYA BÖLMEK

PERGEL VE CETVEL KULLANARAK DİK AÇIYI ÜÇ EŞİT PARÇAYA BÖLMEK

DAİRELERİN 3 EŞİT PARÇAYA BÖLÜNMESİ VE DAİRENİN İÇİNE DÜZGÜN 3GEN ÇİZMEK

TEKNİK RESİMİN TANIMI:

Sanayide kullanılan makine parçalarının biçimini boyutunu ve diğer ölçülerini

kullanılmaya hazır son halini çizgisel bir şekilde anlatılmasına Teknik resim denir.

Teknik resim makine parçalarının imalatını kolaylaştırmak ve seri üretim sağlamak bakımından

önemlidir. Teknik resmi kurallarına göre öğrenen bir insan dünyanın herhangi yerinde çizilmiş bir resmi

okuyabilir ve resim üzerinde anlatılan özelliklerde parçanın imalatını yapabilir.

SATANDART: Sanayide üretilen parçaların aynı kalite ve özelliklerde üretimine standart denir.

Standardın önemi: Üretimde birliği sağlamak kaliteyi artırmak çok kullanılan malzemeleri hazır

olarak kolayca bulabilmek zamandan tasarruf etmek açısından önemlidir.

Yukarıda sayılan maddeler standardın sağladığı faydalardandır.

Standartlaşmayı düzenlemek içim çeşitli standart kuruluşları kurulmuştur.Bunlardan bazıları şunlardır.

ISO: International Standart Organization (Uluslararası Standart Kuruluşu)

DIN: Alman Standartları Kuruluşu

TSE:Türkiye,deki standartları düzenleyen Türk Standartları Enstitüsü.

TEKNİK RESİMDE KULLANILAN ARAÇ VE GEREÇLER

RESİM MASALARI: Teknik resim çizimi yapılırken resim kağıdının üzerine bağlandığı masadır masa özellik olarak eğim ayarı yapılabilir ve düz zeminli üzeri muşamba kaplı olan bir çizim aracıdır.

T VE DÜZ CETVELLER: T cetveli teknik resimde özellikle birbirine paralel çizgiler çizmek amacıyla kullanılan uzun düz bir cetvelin ucuna bir başlık takılan cetvel türüdür.Düz cetveller ise çeşitli doğrultularda

Çizgi çizmeye yarayan çizim aletidir üzerinde mili metrik bölüntüler vardır.

GÖNYELER:Teknik resimde sı olarak kullanılan açıları kolayca çizebilmek amacıyla yapılmış üçgen biçiminde yapılmış cetvel çeşididir. 30 derecelik ve 45 derecelik gönye olmak üzere iki çeşidi vardır..

PERGEL:Daire çizmek amacıyla kullanılan çizim takımıdır.

İLETKİ:Çeşitli derecelerde açı çizebilmek amacıyla kullanılan bir çizim takımıdır.

KALEMLER:Teknik resimde kullanılan çizilecek çizgiye göre sert ve yumuşak özellikte olması gerekmektedir bu sebepten dolayı kalemler sertlik derecelerine göre sınıflandırılmıştır. Kalemlerde H harfi sertliği B harfi ise yumuşaklığı ifade etmektedir.

SİLGİLER:Teknik resimde kullanılan silgi yumuşak özellikte olmalı yanlış çizilen çizgiyi silerken karalama yapmaması gerekmektedir.

TEKNİK RESİMDE KULLANILAN ARAÇ VE GEREÇLERİN KULLANIMI VE BAKIMI.

RESİM MASALARI:Üzerinde sadece çizim yaparken kullanılmalı keskin ve delici aletlerle yüzeyine hasar verilmemelidir.T VE DÜZ CETVELLER: T cetveli paralel çizgi ve diğer gönyelere kılavuzluk etme amacıyla kullanılmalı çizim yapılan kenarı darbelerden korunmalıdır.GÖNYELER:Çeşitli çizimler yapıldıktan sonra gönyeler nemli bir bezle silinip uygun bir yerde muhafaza edilmelidir.PERGEL:Gereksiz yere ayakları açılıp kapatılmamalıdır çünkü hareket eden mafsal kısmı hassasiyetini yitirip pergel kullanılamaz hale gelmektedir.Yaralanmalara sebebiyet vermemek için kutusundan işi olmadıkça çıkarılmamalıdır.İLETKİ:Sert plastikten üretildiklerinden darbelerden korunmalıdır.KALEMLER:Değişik çizimlerde çizgiye uygun kalem seçilmelidir.Uçları sürekli kullanılmaya hazır halde tutulmalıdır.

RESİM KAĞIDI ÇEŞİTLERİ.

A)NORMAL KAĞITLAR:Beyaz renkte fotokopi kağıdı kalınlığında en sık kullanılan kağıt çeşididir.

B)AYDINGER:Şeffaf kağıt çeşididir yarı saydamdır.genelde büyük projelerin çiziminde kullanılır.

C)BEZLİ KAĞITLAR:Dayanıklılık gerektiren resimlerde kullanılır kağıdın bir yüzünde bez yapışlıdır.

D)OZALİT KAĞITLARI:Işığa duyarlı kağıtlardır aydıngere çizilen esimlerin çoğaltılmasında kullanılır.

E)PELÜR KAĞITLAR:İnce kağıtlardandır çeşitli model resimlerin diğer bir zemine aktarılması işlerinde kullanılır.

RESİM KAĞIDI ÖLÇÜLERİ:Resim kağıtları değişik özellikte olsalar bile ölçüleri konusunda standartlaştırılmaya gidilmiş ve harf ve rakam la isimlendirilmişlerdir.

YAZI ALANLARI:Resim kağıtlarında resmin özellikleri ve çizen kişinin bilgileri resmin antet kısmında belirtilir.Antet için kağıdın alt kısmına bir tablo çizilir veya hazır halde bulunur.Gerekli yazılar o kısma yazılır.

Teknik Resimdeki Çizgi Çeşitleri: :

Bir önceki derslerimizde teknik resmin tanımlanması, doğru okunması, kullanılan çizgilerin hatasız ve kurallara uygun çizilmesine bağlı olduğunu görmüştük. Teknik resimde kullanılan çizgiler tam ve hatasız olmalı üretimde çalışanlar tarafından kolayca okunmalı idi. Bu dersimizde adını, kalınlıklarını ve kullanım yerlerini öğrendiğimiz çizgileri pekiştirmek ve çizgi çizme alışkanlıklarını geliştirmek için çizgi çeşitlerini serbest elle ve takım kullanarak alıştırmalar yapalım.

8cm kenar uzunluğunda 6 adet kare çizelim

1) sürekli ince çizgi çizmek

2) sürekli kalın çizgi çizmek

3) kesik orta çizgi çizmek

4) noktalı kesik ince çizgi çizmek

5) noktalı kesik kalın çizgi çizmek

6) serbest el çizgisi

Öğrencilerin konuyu iyi anlamaları için, çizimleri tahtaya çizerek çizgi kalınlıklarını, köşe birleştirmelerinde dikkat edilecek hususları izah ederek anlamalarını kolaylaştır. Öğrencilerden defterlerine konuyu çizmelerini iste çizimleri kontrol ederek varsa hataları ve yanlışlıkları düzeltir. Gerekirse defterlere örnek çizim yaparak göster.

Kalemin tutulmasını cetvel ve gönyenin kullanılmasını göster. Çizgi çeşitleri kullanıldığı yerler hakkında çizimler esnasında sorular yönelterek kulanım yerlerini çeşitlerini pekiştirmelerini sağlamaya çalış.

Standart Yazı Tipleri:

Teknik Resimde yazı (harf ve rakamlar) resmi tamamlayıcı bir unsurdur. Çizimi bitirilmiş bir levhanın başlığının doldurulması ,ölçü konulması, Teknik Resme has yazı ve rakamlarla olur. Bu yazı ve rakamlar T.S 88 ile norma bağlanmıştır. Buna göre yazı yüksekliği (h) büyük harf ve rakam yüksekliğidir.küçük harflerin yüksekliği ise 2/3 h olur. Çizgi kalınlıkları ise 1/7 h olur. Endüstride kullanılan yazılar başlıca iki çeşittir.

1- EĞİK NORM YAZI: Makine Teknik resminde kullanılan bu yazıda harf ve rakamlar 75 derece eğiklikte paralel kenar bölümler içine yazılır.

TEK BİR ŞEYE İHTİYACIMIZ VARDIR; O DA ÇALIŞKAN OLMAK…

2-DİK NORM YAZI:Eğik normdan farkı harf ve rakamların dikey duruşudur. Kare bölümler içine yazılır. Yazı karakteri aynıdır. Norm harf ve rakamların çeşitli ölçülerde yazılmış hazır şablonları da vardır.

HAYATTA EN HAKİKİ MÜRŞİT İLİMDİR, FENDİR.

Serbest elle norm yazı yazarken şu hususlara dikkat edilmelidir.

1-Yazı levhasına göre duruş rahat ve hakim olmalıdır.

2-Yazının üzerine fazla eğilmemelidir ; hatalar yakından görülmez.

Eğik ve Dik Yazı Uygulamaları:

1- Yazı levhasına rahat ve hakim bir duruş esas alınmalıdır.

2- Yazının üzerine fazla eğilmemeli çünkü hatalar yakından görülmez.

3- Kalem yumuşak tutulmalı,eklemleri gergin tutmak çabuk yorulmaya sebep olur.

4- Hareket bilekten olmalı , gövde dengeli durmalıdır.

5- Orta hızda yazmalı çabuk yazmak çizgi bütünlüğünün bozulmasına sebep olur.

6- Dikey ve eğik doğrular yukarıdan aşağıya yatay doğrular soldan sağa doğru çizilmelidir.

7- İki ve üç hareketle tamamlanan harf ve rakamlarda çizgilerin birleşme noktalarında açıklık ve fazlalık bulunmamalıdır.

8- Yazının güzel görünmesini sağlamak için önemli özelliklerde biriside harf ve rakamların arasındaki boşluklar eşit olmalıdır. Boşluk denilince iki harf ve rakam arasında kalan alan anlaşılmalıdır.

Kurallara uygun harf ve rakamların yazılmasının temelleri olan bu bilgileri verdikten sonra geçen dersimizde öğrendiğimiz büyük harf ve rakam yüksekliği (h) küçük harf ve rakam yüksekliği 3/2 (h) uygun olarak A,a - B,b – C,c – 1,2,3 gibi temel harf ve rakamların yazılmasına geçelim.

Kurallara uygun olarak örnek harf ve rakamları tahtaya yazdıktan sonra,öğrencilerin bu harf ve rakamları defterlerine geçirmelerini sağlayalım. Daha fazla ilgilerini çekmek için öğrencilerin isimlerini norma uygun olarak yazmalarını sağlayalım yazımları kontrol ederek varsa yanlışlıkları düzeltmelerini sağlayalım.

Geometrik Çizimler:

Doğrular: a-Sınırsız doğrular (başlangıcı ve bitişi olmayan doğrular)

b-Bir ucu sınırlı doğrular (başlangıcı belli bitişi belli olmayan doğrular)

c-Sınırlı doğrular (başlangıcı bitişi belli doğrular A-B doğrusu gibi)

Açılar: Aynı doğrultuda olmayan iki doğrunun bir noktada birleşmesiyle oluşan şekildir.

a-Dar açı (90 dereceden küçük)

b-Dik açı (90 derece)

c-Geniş açı (90 ila 180 derece arasında)

d-Doğru açı (180 derece)

e-Doğru açıdan büyük açı (180 ila 360 derece arasında)

f-tam açı (360 derece)

Şeklinde kendi arasında çeşitlere ayrılır.

Üçgenler: Üç doğrunun birer ucundan birbiri ile birleşmesi sonucunda oluşan geometrik şekildir. Şeklinde tanımlaya biliriz. Üçgenlerde kendi arasında

a-Eşkenar üçgen

b-İkiz Kenar Dik üçgen

c-Çeşit kenar üçgen olarak çeşitlere ayrılır.

Daire: Noktanın bir merkez etrafında 360 derece dönerek tekrar başlangıç noktasına gelmesi ile oluşturduğu geometrik şekildir. Diye tanımlaya biliriz.

Elamanları şunlardır:

a-Çap

b-yarı çap

c-Yatay dikey eksen

Bir Doğruyu Pergel Yardımıyla İki Eşit Parçaya Bölmek

1-Pergel A-B doğrusunun yarısından fazla açılır. A ve B uçlarından çapraz yaylar çizilerek kesiştirilir.C ve D bulunur.

2-C ve D yi birleştiren çizgi A-B doğru parçasını iki eşit parçaya böler.

Doğruya üzerindeki bir noktadan dikme çıkmak:

1-Pergel yardımıyla A noktasının her iki tarafı aynı çaplı yaylarla işaretlenir.B ve C bulunur.

2-Pergel B-C den daha büyük açılır ve B ve C den çizilen çapraz yaylar yardımıyla D bulunur.

3-D ile A birleştirilir.

Doğruya dışındaki noktadan dikme inmek:

1-A noktasından doğruyu iki yerde kesen bir yay çizilir. B ve C bulunur.

2-Pergel B-C doğru parçasının yarısından daha büyük açılır. B ve C noktasından çizilen çapraz yaylar yardımıyla D bulunur.

3-A ve D birleştirilir.

Doğrunun ucundaki bir A noktasından dikme çıkmak:

1-A noktasından herhangi bir yay çizilir. B bulunur.

2-Aynı pergel açıklığı ile B den bir yay çizilir.C elde edilir.

3- Pergel açıklığı bozulmadan C noktasından D bulunur.

4-Aynı pergel açıklığı ile C ve D den çizilen çapraz yaylarla E elde edilir.

5-E ile A birleştirilir.

1. Pergel ile A noktasından 1 numaralı yay çizilir.B bulunur.

2. Aynı pergel açıklığı ile B noktasından daha büyük bir yay çizilir. 1 numaralı yayı kestiği noktada C bulunur.

3. C noktasından aynı pergel açıklığı ile 2 numaralı yay kestirilerek D bulunur.

4. A noktası ile C noktası birleştirilirse 60 derecelik A noktası ile D noktası birleştirilirse 30 derecelik açı çizilmiş olur.

1. A noktasından herhangi bir pergel açıklığı ile yay çizilerek açı kolları iki noktadan kestirilir B ve C bulunur. 2. Pergel B ve C noktasından pergel açıklığı bozulmadan yaylar çizilir ve D noktası bulunur.

3. A ile D noktasından geçen doğru açıyı iki eşit parçaya böler.

3. A ile D noktasından geçen doğru açıyı iki eşit parçaya böler.

Bir Dairenin Merkezinin Bulunması

DERSİN İŞLENİŞİ :Teknik Resimde daire çizmeden önce dairenin eksenlerinin muhakkak çizilmesi gerekmektedir. Yatay ve dikey eksenlerin bir birini kestiği nokta dairenin merkezidir.

Bu merkezden istediğimiz çapta daire çizebiliriz. Ve dairenin merkezi sayesinde daire ile ilgili(daireyi bölmek)

İşlemleri ve çizimleri yaparız. Teknik Resim bilgisi bize merkezi belli olmayan dairenin merkezini bulabilme imkanı vermektedir. Merkezi belli olmayan bir dairenin merkezini bulmak için ,

1. Öncelikle A ve B Noktalarına Göre Rast gele Bir Teğet Çizdik

2. Sonra C ve D Noktalarına Göre Rast gele Bir Teğet Çizdik

3. Bir Doğrunun Pergel Yardımıyla İki Eşit Parçaya Bölünmesi Yöntemiyle Teğetlerimizin Her İkisininde Orta Noktalarını Bulduk

4. Teğetlerin Orta Noktalarının Keşiştiği Nokta Bize Dairemizin Merkezini Verir.

RESMİN KONUSU

KUŞADASI

MESLEKİ EĞİTİMİ MERKEZİ

SINIF VE

NUMARA

RESİM NUMARASI

1. Öncelikle Eksen Çizgileri Çizilir

2. Ve Ölçüsüne Uygun Eksen Çizgilerinin Kesiştiği Nokta Merkez Olmak Üzere Bir Daire Çizilir

3. Çizdiğimiz Dairenin Eksen Çizgilerini Kestiği Noktalara Sırayla A B C ve D diyelim.

4. C Notasını Tepe Noktası Olarak Kabul Edelim. Ve A Noktasında Pergelimizin Açıklığını Bozmadan Daireyi Kesen Bir Yarım Daire Çizelim

5. Çizdiğimiz Yarım Dairenin Büyük Daire Üzerindeki Kestiği Noktalara Sırayla E ve F diyelim

6. Cetvel Yardımıyla C E ve F noktalarını Birleştirirsek Daire İçersine Düzgün Üçgen Çizmiş Oluruz

DAİRELERİN 4 EŞİT PARÇAYA BÖLÜNMESİ VE DAİRENİN İÇİNE DÜZGÜN 4GEN ÇİZMEK

1. Öncelikle Eksen Çizgileri Çizilir

2. Ve Ölçüsüne Uygun Eksen Çizgilerinin Kesiştiği Nokta Merkez Olmak Üzere Bir Daire Çizilir

3. Çizdiğimiz Dairenin Eksen Çizgilerini Kestiği Noktalara Sırayla A B C ve D diyelim.

4. Bulduğumuz bu A B C ve D noktalarını bir cetvel yardımıyla birleştirirsek, düzgün dörtgen çizmiş oluruz.

ÇEMBERLERİN 5 BÖLÜNMESİ VE DÜZGÜN 5GEN ÇİZMEK

1-Pergel yarı çap kadar açılır,A noktasından bir yay

çizilir. Daire üzerinde kesen noktalara E ve F Noktası Dedik

2- E ve F noktalarını cetvel ile birleştirirsek, Eksen üzerinde G noktasını bulmuş oluruz.

3-Pergelimizi G noktasına Batırıp tepe noktası olan B noktasına kadar açarız. Ve ekseni kesecek şekilde çeyrek yay çizeriz.

4. Çizdiğimiz bu çeyrek yayın eksen üzerinde kestiği noktaya da H noktası diyelim.

5- Pergelimizi tepe noktası olan B noktasını batırıp H noktasına kadar açıp Büyük daireyi kesecek şekilde bir yay çizeriz. Böylelikle tepe noktası olan B noktası, beşgenimizin birinci noktası ve çizdiğimiz yayda beşgenimizin ikinci noktasıdır.

6-buradan itibaren pergelimizin açıklığını bozmadan bulduğumuz bu noktaların takibinde daire üzerinde beşgenimize ait diğer noktaları da işaretleriz.

7. daire üzerinde işaretlediğimiz bu beş noktayı da cetvel yardımıyla birleştirip düzdün bir beşgen çizmiş oluruz.

ÇEMBERLERİN 6 YA BÖLÜNMESİ VE DÜZGÜN 6 GEN ÇİZMEK

1- Öncelikle Eksen Çizgileri Çizilir

2- Ve Ölçüsüne Uygun Eksen Çizgilerinin Kesiştiği Nokta Merkez Olmak Üzere Bir Daire Çizilir

3- Çizdiğimiz Dairenin Eksen Çizgilerini Kestiği Noktalara Sırayla A B C ve D diyelim.

4- Karşılıklı olan A ve C noktalarından pergelimizin açıklığını bozmadan büyük daireyi kesecek şekilde yarım daireler çizelim.

5- Çizdiğimiz bu yarım dairelerin büyük daire üzerinde kestiği noktalara da E F G ve H diyelim.

6- Başlangıç olarak aldığımız A ve C noktalarıyala birlikte E F G ve H noktalarını cetvel yardımıyla birleştirelim.

ÇEMBERLERİN 7 YA BÖLÜNMESİ VE DÜZGÜN 7 GEN ÇİZMEK

1. Öncelikle Eksen Çizgileri Çizilir

2. Ve Ölçüsüne Uygun Eksen Çizgilerinin Kesiştiği Nokta Merkez Olmak Üzere Bir Daire Çizilir

3. Çizdiğimiz Dairenin Eksen Çizgilerini Kestiği Noktalara Sırayla A B C ve D diyelim.

4. Pergel yarı çap kadar açılır,A noktasından bir yay çizilir.

5. Daire üzerinde kesen noktalara E ve F Noktası Dedik

6. E ve F noktaları bir cetvel yardımıyla birleştirirsek. G noktasını Bulmuş Oluruz.

7. Burada oluşan E ve G noktaları arasındaki doğrunun uzunluğu çizecek olduğumuz Yedigenin bir kenar uzunluğuna eşittir.

8. pergelimizi EG doğrusu uzunluğu kadar açarız. Ve A noktası birinci nota olmak üzere yedigene ait 7 adet noktayıda daire üzerinde pergel ile belirleriz

9. belirlediğimiz bu 7 adet noktayı bir cetvel yardımıyla birleştirirsek, düzgün yedigen çizmiş oluruz.

ÇEMBERLERİN 8 E BÖLÜNMESİ VE DÜZGÜN 8 GEN ÇİZMEK

1. Öncelikle Eksen Çizgileri Çizilir

2. Ve Ölçüsüne Uygun Eksen Çizgilerinin Kesiştiği Nokta Merkez Olmak Üzere Bir Daire Çizilir

3. Çizdiğimiz Dairenin Eksen Çizgilerini Kestiği Noktalara Sırayla A B C ve D diyelim.

4. Pergelimizin açıklığını bozmadan, A B C ve D noktalarından yaylar çizilir.

5. Çizdiğimiz yaların daire dışında kesiştikleri noktalara da E F G ve H diyelim.

6. E F G ve H noktalarını merkezle birleştirdiğimiz takdirde. Eksen lerin kestiği noktalar dışında daire üzerinde ayretten 4 adet nokta daha kesişir.

7. Kesişen bu toplam 8 adet noktayı cetvel yardımıyla birleştirirsek, düzgün sekizgen çizmiş oluruz.

ÇEMBERLERİN 12 YE BÖLÜNMESİ VE DÜZGÜN 12 GEN ÇİZMEK

1. Öncelikle Eksen Çizgileri Çizilir

2. Ve Ölçüsüne Uygun Eksen Çizgilerinin Kesiştiği Nokta Merkez Olmak Üzere Bir Daire Çizilir

3. Çizdiğimiz Dairenin Eksen Çizgilerini Kestiği Noktalara Sırayla A B C ve D diyelim.

4. Pergelimizin açıklığını bozmadan A B C ve D noktalarından yarım daireler çizilir.

5. Daire üzerinde kesen noktalara ve eksen çizgilerine 1 ile 12 arasında numaralandıralım.

6. Cetvel yardımıyla daire üzerinde kesen bu 12 noktayı birleştirirsek düzgün onikigen çizmiş oluruz.

İzdüşümün tanımı

Cisimlerin bir düzlem (kağıt) üzerinde gösterilmesi metotlarını veren TASARI GEOMETRİ adından da anlaşılacağı gibi ,geometrik varlıkların çeşitli konumlara göre tasarlama yoluyla resim problemlerini çözümlemeye yarar.başka bir değişle tasarı geometri cisimlerin önce tasarı sonra çizgilerle bir düzlem üzerinde anlatılması metotlarını öğretir.

Tasarı geometri kuralları ilk olarak Fransız matematikçisi GASPART MONGE (1746-1818) tarafından ortaya konulmuş ve kitap olarak yayınlanmıştır.

Tasarı geometri cisimlerin uzaydaki (boşluktaki) yerinin çözümlenmesini ve bir düzlem üzerinde gösterilmesini sağlayan metotların tümünü kapsayan bir bilim dalıdır. Tasarı geometri teknik resmin temelidir.Denilebilir ki bir noktanın uzaydaki yeri ,bunun arkasına altına ve yanına konulan düzlemlere göre konumunun ne olduğu saptanabilirse teknik resmin bütün problemleri çözülebilir.Örneğin bir dikdörtgenler prizmasını ele alalım. Bu prizmanın üç yüzeyinin uzaydaki görünümleri bir düzlemde belirlenirse prizma hakkında gerekli bilgiyi verir. Düzlemleri sınırlayan doğrulardır.Doğruların başlangıçları ve bitişleri ise birer noktadır. Şu halde bir noktanın yerini saptamakla bir doğruyu doğru ile düzlemi ve sonuç olarak düzlemle de prizmayı belirlemek olanağı vardır.

Sonuç olarak bu bilgileri verdikten sonra izdüşümün tanımını yapacak olursak ,

İZDÜŞÜM: Bir cismin bir düzlem üzerine ışınların etkisiyle düşürülen görüntüsüne o cismin izdüşümü görüntünün elde edilebilmesi için uygulanan metoda ise izdüşüm metodu denir.

İzdüşüm Düzlemleri, Tanımı ve Çeşitleri

Bu görünüşler uzayda (boşlukta) bulunan bir cismin arkasına,altına ve yanına konulan ve birbirine dikey durumda olan düzlem levhalara (ekranlara) yansır.Her köşe merkez ve benzeri gibi belirli noktalardan uzatılan ve bu levhalara dikey olan ışınların değdiği noktaların birleştirilmesi ile o cismin ön,üst,yan görünüşleri çizilmiş olur.Daha sade bir anlatımla izdüşüm,cismin ön,yan,üst, yüzeylerinin dik ışınlar yardımıyla bir kağıt üzerine ayrı,ayrı düşürülmüş gölgesidir. Burada daima hatırlanması gereken bir nokta cisim ne konumda olursa olsun ışınlar düzlemlere daima dikey durumda olur.

Cismin ön,üst ve yan görünüşlerini içine alan düzlem levhalara TEMEL İZDÜŞÜM DÜZLEMLERİ kısaca İZDÜŞÜM DÜZLEMLERİ denir. Bu düzlemler sınırlı değildir.Ancak anlatım kolaylığı nedeniyle kenarları çizilmiştir.Düzlemlerden karşıda bulunan ve dikey durumda olan düzleme DÜŞEY düzlem, su düzeyine paralel olan düzleme YATAY düzlem, yanda bulunan ve her iki düzleme dikey olan düzlemede YANAL düzlem adı verilir.

Görünüş ve Görünüş Çeşitleri

Herhangi bir cismin görünüşlerini tespit ederken dikkat edilmesi gereken husus, cismin özelliklerini daha iyi anlatacak veya cismi daha iyi ifade edecek yüzeyini veya kısmını ön görünüş olarak tespit etmemiz gereğidir. Ön görünüşü tespit edilen bir cismin diğer görünüşleri de tespit edilmiş olacaktır.

Yapım gereği önü arkası sağı solu belli olan cisimlerin görünüşlerini çizerken cismin önü belli ise o kısmını ön görünüş olarak almalıyız. Ön görünüşünü başka bir kısmından tespit etmemiz uygun olmayacaktır. Örneğin, bir otomobilin tavanını veya sağ yanını ön görünüş olarak tespit etmek gibi.

Bu bilgileri verdikten sonra hangi görünüş hangi düzleme çizilir,bunu görelim.

Ön Görünüş : Düşey (alın) Düzleme

Yan Görünüş: Yanal (profil) Düzleme

Üst Görünüş : Yatay Düzleme çizilir.

İZDÜŞÜM DÜZLEMİ EPÜR DÜZLEMİ

P P

YAN GRÜNÜŞ

ÜST GÖRÜNÜŞ

Y

ÜST GÖRÜNÜŞ

Nokta ve Dorunun İzdüşümünün Çizilmesi

Kot: Noktanın yatay düzleme olan uzaklığına (yükseklik) denir.

Uzaklık: Noktanın alın düzlemine olan uzaklığına denir.

Aralık : Noktanın Profil düzleme (yanal) olan uzaklığına denir.

Genel bir kural olarak nokta büyük harfle bu noktanın yatay, dikey ve yanal düzlemdeki görüntüleri (izdüşüm) sırasıyla o noktayı belirleyen büyük harfin küçükleriyle a’, a’’, a’’’ olarak gösterilir. Böylece epürdeki izdüşümün noktanın kendisimi yoksa görüntüsü mü olduğu kolayca ayırt edilebilir.

Noktanın izdüşüm düzlemlerine göre konumu değiştikçe,kuşkusuz epürdeki görüntüleri farklılık gösterecektir.Örnek olarak Kotu 3,5cm Uzaklığı 2,5cm Aralığı 1cm olan bir noktanın izdüşümünü örnek olarak çizelim ve izdüşüm düzlemindeki gerçek yerini bulalım.

a’’’

Y a‘’

Düzlemlerin İzdüşümlerinin Çizilmesi

Düzlemlerde doğrular gibi temel izdüşüm düzlemlerine göre değişik konumlarda bulunabilir.

1-Alın düzlemi :Düşey izdüşüm düzlemine (profil düzlemine ) paralel veya çakışık olan düzlemlere alın düzlemi denir.

2-Yatay düzlem : Yatay izdüşüm düzlemine paralel veya çakışık olan düzlemlere yatay düzlem denir.

3- Profil düzlem :Yanal izdüşüm düzlemine (profil düzlemine ) paralel veya çakışık olan düzlemlere profil düzlemi denir.

Örnek olarak herhangi bir A , B , C , D düzleminin (ALIN , YATAY , PROFİL düzlemi ) izdüşümünü çizelim.

Alın

düzlemi

Profil

düzlemi

GEREKLİ GÖRÜNÜŞLERİN SEÇİMİ

Görünüşlerin seçiminde, resmi çizilecek parça, çizime geçilmeden önce etraflıca incelenmeli, noksansız bir anlatım için gerekli olan görünüşler tespit edilmeli. Parçanın önden, yandan ve üstten görünüşleri tespit edilip çizilmelidir.

Temel ön görünüş: teknik resimlerin çiziminde, ön görünüş en fazla anlam ifade eden bir görünüştür.